Firmy fintech kierowane przez kobiety pozyskały 1,19 miliarda dolarów w 2023 roku, co stanowi zaledwie 3,4% z około 35 miliardów dolarów zainwestowanych w sektor fintech w tym roku, według Anthemis. W branży, która szczyci się zakłócaniem działalności istniejących instytucji finansowych, własna alokacja kapitału fintech utrwala jeden z najstarszych wzorców finansów: kobiety otrzymują ułamek inwestycji, które otrzymują mężczyźni, niezależnie od wyników.
Skala luki finansowej
Liczba 3,4% nie jest wartością odstającą. Jest ona zgodna z wieloletnimi trendami w venture capital, gdzie firmy założone przez kobiety we wszystkich sektorach otrzymują od 2% do 3% całkowitego finansowania. To, co sprawia, że liczba fintech jest szczególnie uderzająca, to kontekst. Fintech ma być branżą, która demokratyzuje dostęp do finansów. Buduje produkty dla społeczności niedostatecznie obsługiwanych przez banki, projektuje algorytmy kredytowe, które mają zmniejszać uprzedzenia, i promuje się jako siła na rzecz włączenia finansowego. Jednak własny system finansowania wyklucza kobiety w tempie porównywalnym do najbardziej tradycyjnych zakątków Wall Street.
Anthemis śledził 151 rund finansowania dla firm fintech kierowanych przez kobiety w 2023 roku i pierwszym kwartale 2024 roku. Spośród nich 73,51% znajdowało się na etapie pre-seed, seed lub Series A. Zarejestrowano tylko jedną rundę Series D. Pipeline dramatycznie się zawęża na każdym kolejnym etapie, co oznacza, że założycielki napotykają narastającą niekorzystną sytuację: mniej z nich w ogóle otrzymuje finansowanie, a te, które je otrzymują, dostają mniejsze kwoty, co utrudnia osiągnięcie następnej rundy.
Firmy fintech założone wyłącznie przez kobiety pozyskały zaledwie 147 milionów dolarów w 37 rundach. Pozostałe 1,04 miliarda dolarów trafiło do zespołów mieszanych pod względem płci, które obejmowały co najmniej jednego współzałożyciela płci męskiej. Oznacza to, że 87,81% kapitału zainwestowanego w fintech „kierowane przez kobiety" faktycznie trafiło do zespołów ze współzałożycielami płci męskiej. Główna liczba jest już niewielka. Liczba dla zespołów składających się wyłącznie z założycielek jest znikomo mała.
Koncentracja geograficzna pogłębia problem
Luka finansowa ma wymiar geograficzny. USA, Europa i Wielka Brytania stanowiły 86,5% całego kapitału pozyskanego przez firmy fintech kierowane przez kobiety. Azja otrzymała 5,96%, a Ameryka Łacińska 3,97%. Założycielki fintech w Afryce, na Bliskim Wschodzie i w Azji Południowo-Wschodniej są praktycznie niewidoczne dla globalnego systemu venture capital.
Ta koncentracja geograficzna odzwierciedla szerszy wzorzec inwestycji w fintech. Innovate Finance podał, że globalne inwestycje w fintech osiągnęły 53 miliardy dolarów w 5 918 transakcjach w 2025 roku, przy czym 10 największych rynków przejęło 82% całego kapitału. Same Stany Zjednoczone stanowiły 25,1 miliarda dolarów. Gdy ogólna pula jest skoncentrowana geograficznie, mniejszościowe podgrupy w tej puli napotykają jeszcze bardziej ekstremalną koncentrację.
Ekosystem fintech w Wielkiej Brytanii, wyceniany na 21,44 miliarda dolarów w 2026 roku i prognozowany na 43,92 miliarda dolarów do 2031 roku według Mordor Intelligence, był bardziej proaktywny niż większość w rozwiązywaniu luki płciowej. Programy takie jak FCA's Women in Finance Charter i akceleratory specjalnie ukierunkowane na założycielki stworzyły nieco lepsze warunki. Ale „nieco lepsze" nadal oznacza jednocyfrowe punkty procentowe całkowitego finansowania.
Dlaczego luka się utrzymuje
Trzy czynniki strukturalne podtrzymują lukę płciową w finansowaniu fintech. Po pierwsze, sama branża venture capital pozostaje w dużej mierze męska. Około 85% partnerów fintech VC to mężczyźni. Decyzje inwestycyjne są pod wpływem dopasowania wzorców: inwestorzy finansują założycieli, którzy przypominają poprzednich odnoszących sukcesy założycieli, których wspierali. Gdy punktem odniesienia jest założyciel płci męskiej w płatnościach lub neobankingu, założycielki prezentujące konsumenckie produkty fintech związane z dobrostanem finansowym lub opieką napotykają inherentną lukę w postrzeganiu.
Po drugie, założycielki mają tendencję do pozyskiwania mniejszego kapitału na wcześniejszych etapach, co tworzy narastającą niekorzystną sytuację. Firma, która pozyskuje 2 miliony dolarów na etapie seed, ma mniej środków, mniejszy budżet marketingowy i mniej zatrudnień niż konkurent, który pozyskał 5 milionów dolarów. Do Series A firma z większym kapitałem seed zazwyczaj wykaże lepsze wskaźniki, nie dlatego że podstawowa działalność jest lepsza, ale dlatego że miała więcej zasobów do wykorzystania. Rola venture capital w fintech wzmacnia zatem dysproporcje na wczesnym etapie w każdej kolejnej rundzie finansowania.
Po trzecie, sieci wzmacniają wykluczenie. Ciepłe wprowadzenia pozostają głównym kanałem dla transakcji venture. Założyciele płci męskiej mają nieproporcjonalny dostęp do inwestorów płci męskiej poprzez wspólne sieci zawodowe i społeczne. Założycielki bez tych połączeń muszą polegać na cold outreach, który konwertuje przy znacznie niższych wskaźnikach.
Dane o wynikach kwestionują status quo
Utrzymująca się luka finansowa istnieje pomimo danych o wynikach sugerujących, że fintech kierowane przez kobiety generują porównywalne lub lepsze zwroty. Boston Consulting Group stwierdził, że firmy założone przez kobiety generują 78 centów przychodu na dolara zainwestowanego, w porównaniu do 31 centów dla firm założonych przez mężczyzn. W fintech w szczególności firmy kierowane przez kobiety działające w niedostatecznie obsługiwanych segmentach często wykazują silniejsze utrzymanie klientów, ponieważ rozwiązują problemy, które konkurenci zdominowani przez mężczyzn całkowicie pomijają.
Ta luka w wynikach sprawia, że dysproporcja w finansowaniu jest nieefektywnością rynkową, a nie tylko kwestią społeczną. Racjonalni alokatorzy kapitału powinni kierować więcej pieniędzy do fintech kierowanych przez kobiety, a nie mniej. Fakt, że tego nie robią, sugeruje, że proces decyzyjny jest pod wpływem czynników, które przeważają nad logiką finansową.
Co zamknęłoby lukę
Zamknięcie luki wymaga zmian strukturalnych na wielu poziomach. Mandaty na poziomie funduszu, które alokują minimalny procent wdrożonego kapitału do firm założonych przez kobiety, mogą zmienić skład portfela. Presja LP na zarządzających funduszami, aby śledzili i raportowali wskaźniki różnorodności płci, tworzy odpowiedzialność. Dedykowane narzędzia, takie jak fundusze fintech skoncentrowane na kobietach, koncentrują wiedzę i sieci.
Możliwość rynkowa jest realna. Globalny rynek fintech ma osiągnąć 1,76 biliona dolarów do 2034 roku, rosnąc o 18,2% rocznie według Fortune Business Insights. Kobiety podejmują większość decyzji finansowych gospodarstw domowych w większości rozwiniętych gospodarek, jednak produkty budowane dla nich otrzymują ułamek dostępnego kapitału. Budowanie autorytetu na rynkach fintech wymaga obsługi niedostatecznie obsługiwanych segmentów, a produkty finansowe skoncentrowane na kobietach pozostają głęboko niedostatecznie obsługiwane.
Liczba 3,4% to nie tylko kwestia równości. To problem efektywności rynkowej. Kapitał płynący do tych samych typów założycieli budujących te same typy produktów w tych samych regionach geograficznych pozostawia ogromne segmenty popytu bez odpowiedzi. Twierdzenie fintech o przewodzeniu innowacjom finansowym będzie brzmiało pusto, dopóki jego własne rynki kapitałowe nie odzwierciedlą różnorodności, którą obiecuje swoim klientom. Branża wartości 1,76 biliona dolarów zbudowana głównie przez i dla jednej grupy demograficznej pozostawia znaczne przychody na stole. Rola venture capital we wzroście fintech osiągnie swój pełny potencjał tylko wtedy, gdy sam kapitał zostanie alokowany bez strukturalnych uprzedzeń, które utrzymywały 3,4% na ekranie zbyt długo.
